เรียบเรียง: เสริมศรี สันตติ
โครงการส่งเสริมฟื้นฟูสมรรถภาพปอดเด็ก
หน่วยโรคระบบหายใจเด็ก
คณะแพทยศาสตร์ รพ.รามาธิบดี

       อุปกรณ์ที่ใช้

1. น้ำเกลือ 0.9 % หรือ น้ำเกลือที่ใช้ล้างแผล
   
2. กระบอกฉีดยาขนาด 2.5 ซีซี. (ไม่ต่อเข็ม) หรือ ลูกยางแดง
   
3. ถ้วยสะอาด
   
4. กระดาษทิชชู หรือ ผ้าเช็ดหน้า
   

       วิธีการล้างจมูก

1. เทน้ำเกลือลงในถ้วยสะอาด ใช้กระบอกฉีดยา หรือ ลูกยางแดง ดูดน้ำเกลือเข้ามาจนเต็ม
2. ในกรณีที่ใช้กระบอกฉีดยาให้ผู้ป่วยนั่งเงยหน้าขึ้น ใช้กระบอกฉีดยาที่ดูดน้ำเกลือไว้แล้วค่อย ๆ ฉีดน้ำเกลือเข้าไปในจมูกทีละข้างประมาณ 0.5 - 1 ซีซี. ต่อครั้ง (แล้วแต่เด็กจะทนได้มากน้อยเพียงใด)พร้อมกับกลั้นไว้ให้น้ำเกลืออยู่ในช่องจมูกสักครู่หากทำได้ แล้วค่อยๆกลืนลงไป ทำสลับทีละข้างจนน้ำเกลือในกระบอกฉีดยาหมด
3. ค่อย ๆ สั่งน้ำมูกออกจากจมูกทีละข้าง หากยังคงมีน้ำมูกข้นเหนียวออกมา ก็แนะนำให้ทำซ้ำในขั้นตอนที่ 2 หลาย ๆ ครั้ง จนกว่าจะสั่งแล้วไม่มีน้ำมูกออกมา
4. ในกรณีที่ใช้ลูกยางแดง ให้ผู้ป่วยนั่งก้มหน้าเล็กน้อย ค่อย ๆ บีบน้ำเกลือที่อยู่ใน ลูกยางแดงเข้าจมูกทีละข้างจนหมด ใช้ภาชนะหรือกระป๋องปากกว้างรองน้ำเกลือปนน้ำมูกที่ไหลออกมา
5. ค่อย ๆ สั่งน้ำมูกออกจากจมูกทีละข้าง หากยังคงมีน้ำมูกข้นเหนียวออกมา ก็แนะนำให้ทำซ้ำในขั้นตอนที่ 4 หลาย ๆ ครั้ง จนกว่าจะสั่งแล้วไม่มีน้ำมูกออกมา

       ข้อแนะนำ

1. ควรฝึกทำกับพยาบาลจนแน่ใจว่าผู้ป่วยหรือญาติเข้าใจขั้นตอนในการทำได้ถูกต้อง เพื่อป้องกันการสำลักน้ำเข้าปอด
2. น้ำเกลือที่ใช้เก็บไว้ตามปกติ ไม่ต้องแช่ตู้เย็น
3. ควรทำอย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง คือ ช่วงตื่นนอนตอนเช้า และก่อนนอน แต่หากเกิดอาการคัดจมูกหายใจไม่สะดวกเวลาใดก็สามารถทำได้โดยไม่ทำให้เกิดอันตรายจากการทำบ่อยครั้งเกินไปแต่อย่างใด แต่แนะนำให้ทำในช่วงท้องว่าง จะได้ไม่เกิดการอาเจียนหากทำหลังจากรับประทานอาหารใหม่ ๆ
4. อุปกรณ์ต่างๆ ที่ใช้ นำไปล้างทำความสะอาดด้วยน้ำยาล้างจานตามปกติ ผึ่งให้แห้งและเก็บในที่สะอาด กระดาษทิชชูที่ใช้แล้วควรจะนำไปเผาหรือฝัง